Stadia van eierstokkanker

Artsen gebruiken de stadia van eierstokkanker om aan te geven in hoeverre een tumor ontwikkeld en verspreid is. Het meest gebruikte systeem voor eierstokkanker is de FIGO-indeling. Deze indeling maakt gebruik van informatie die verkregen wordt aan de hand van een operatie. Zo’n operatie bestaat vaak uit het verwijderen van eierstokken, eileiders, baarmoeder, een deel van het buikvlies, en indien nodig lymfeklieren. Om goed te kunnen bepalen in welk stadium de kanker zich bevindt, is het soms ook nodig een biopt te nemen. Ook kan er een peritoneale spoeling plaatsvinden om na te gaan of er tumorcellen aanwezig zijn in de peritoneaalholte. Lees hier meer over bij onderzoeken naar eierstokkanker.

Eierstokkanker wordt onderverdeeld in vier stadia. Het stadium zegt wat over hoe vergevorderd de tumor is en in hoeverre de tumor naar verwachting zal reageren op de behandeling. In geval van FIGO-stadium I tot en met IIA spreken we over een vroeg stadium en bij de overige stadia (IIB t/m IV) spreken we over een gevorderd stadium.

Uitzaaiingen van eierstokkanker

Eierstokkanker kan zich in de buikholte uitbreiden (ook wel uitzaaien of metastaseren genoemd). Overal op het buikvlies ontstaan dan kleine metastasen. Dit wordt peritoneale uitbreiding genoemd. Bij veel vrouwen is dit al gebeurd als wordt vastgesteld dat zij eierstokkanker hebben. Ook kunnen uitzaaiingen plaatsvinden via het lymfestelsel. De kanker breidt zich dan uit naar de lymfeklieren in het bekken en de buikholte. Vergevorderde eierstokkanker kan zich ook uitbreiden buiten de buikholte, meestal naar de holte waarin de longen liggen (pleuraholte). Minder vaak komen uitzaaiingen in lever, longen en andere organen voor.

Prognose eierstokkanker

Het stadium van de eierstokkanker zegt wat over hoe vergevorderd de tumor is en in hoeverre de tumor naar verwachting zal reageren op de behandeling. Het vooruitzicht is gunstiger naarmate de tumor zich in een vroeg stadium bevindt. Ook andere factoren, zoals leeftijd, hebben een invloed op de prognose. De prognose wordt ook wel uitgedrukt in vijfjaarsoverleving. Dit is het percentage van de patiënten dat vijf jaar na het stellen van de diagnose nog in leven is.

       Voorkomen*  Vijfjaars-overleving**
 Stadium I De tumor is beperkt tot de eierstokken 28 % 83-90%
IA De tumor is beperkt tot één eierstok en het kapsel is intact
IB De tumor is beperkt tot beide eierstokken en de kapsels zijn intact
IC De tumor is beperkt tot één of beide eierstokken, kapsel is gescheurd of tumorweefsel op oppervlak van eierstok of kwaadaardige cellen in het peritoneaal (spoel)vocht
 Stadium II De tumor is aanwezig in één of beide eierstokken met uitbreiding naar het bekkengebied 8 % 66-71%
IIA Uitbreiding naar baarmoeder en/of eileiders
IIB Uitbreiding naar andere structuren in het bekken (zoals de blaas of het rectum)
IIC Uitbreiding naar het bekken met kwaadaardige cellen in het peritoneaal (spoel)vocht
 Stadium III De tumor is aanwezig in één of beide eierstokken met peritoneale uitbreiding buiten het bekken of metastasering in de lymfeklieren 50 % 33-47%
IIIA Microscopische peritoneale metastasering buiten het bekken
IIIB Macroscopische peritoneale metastasering buiten het bekken waarbij de grootste metastase een diameter heeft van ≤ 2cm
IIIC Peritoneale metastasering buiten het bekken waarbij de grootste metastase een diameter heeft van ≥ 2cm en/of metastasering in de regionale lymfeklieren
 Stadium IV Metastasen op afstand in de lever, longen of andere organen 13 % 19%

* Percentage patiënten met eierstokkanker dat in dit stadium wordt gediagnosticeerd.

** Percentage patiënten dat 5 jaar na diagnose nog in leven is.